اویس رضوانیان عضو دیوان داوری اتاق بازرگانی ایران
در قراردادهای پیمانکاری که معمولا در زمره قراردادهای بلندمدت جای میگیرند، یکی از دغدغهها و مشکلات رایجی که کارفرما همواره با آن سر و کار دارد، طرح ادعاهای قدیمی و به اصطلاح زیرخاکی توسط پیمانکار است. بسیاری از کارفرماها تجربه مواجهه با چنین مشکلی را دارند که در انتهای پروژه، ناگهان پیمانکار با تلنباری از ادعاهای قدیمی ظهور کرده و خواستار رسیدگی به آنها شود. در چنین شرایطی، بسیار پیش میآید که موضوع مورد ادعا مربوط به سالها قبل بوده و- با توجه به اینکه در بسیاری از پروژهها نظام مستندسازی دقیقی هم وجود ندارد- معمولا تشخیص صحت یا سقم ادعای پیمانکار، کار دشوار یا ناممکن میشود. همچنین، ممکن است با گذشت زمان قابل توجهی از موضوع مورد ادعا، شخص یا اشخاص مستقیم درگیر در موضوع ادعا دیگر در جمع کارکنان پروژه حضور نداشته باشند بنابراین هیچ ابزاری در دست نباشد تا مشخص کند که ادعا و اظهارات پیمانکار تا چه اندازه مقرون به واقع است.
همین مشکل و فراوانی رخداد آن بوده است که قراردادهای استاندارد پیمانکاری را به این راهکار هدایت کرد که برای طرح ادعاهای پیمانکار حتما و قطعا موعد و مهلتی تعیین شود و هیچ ادعایی از سوی پیمانکار، ولو آنکه مستند به اسناد قطعی و بدون شبهه باشد، در خارج از موعد پذیرفته نشود. این رویه که امروزه دیگر به رویه معمول پروژههای پیمانکاری- به خصوص در قراردادهای استاندارد- بدل شده است، اگرچه مشکلات کارفرمایان را در مواجهه با ادعاهای فلهای پیمانکاران در پایان پروژه به طور چشمگیری کاهش داده است؛ اما از سوی دیگر، مشکل جدیدی را برای پیمانکارانی رقم زده است که آشنایی کافی با اامات شکلی طرح ادعا نداشته و ضرورت بهرهگیری از دانش مشاوران حقوقی آشنا با مباحث پیمانکاری را نیز جدی نمیگیرند. وکلا و داورانی که با پروندههای پیمانکاری سر و کار دارند، به کرات به مواردی از این دست برمیخورند که در آن، پیمانکار، با وجود استحقاق مسلم برای دریافت پارهای هزینهها، به دلیل عدم رعایت اامات شکلی در طرح دعوا، از دستیابی به آنها و طرح ادعا بازمانده است. در چنین شرایطی، حتی داور پرونده هم، با وجود اختیارات گستردهای که برای مراجعه به عرف تجاری دارد، نمیتواند کمکی به وضعیت پیمانکار بکند و ناگزیر است اامات قراردادی مورد توافق طرفین را مورد توجه قرار دهد.
یکی از بهترین و کاملترین نمونههای اامات شکلی پیش از داوری را میتوان در انواع قراردادهای استاندارد فیدیک مشاهده کرد. بر اساس آخرین ویرایش از شرایط عمومی پیمان فیدیک برای قراردادهای ساختوساز (کتاب قرمز) پیمانکار موظف است به مجرد رخداد هر موضوعی که به موجب آن، خود را مستحق دریافت مبلغی افزون بر مبلغ قرارداد یا افزایش زمان قرارداد میداند، حداکثر ظرف مدت ۲۸ روز موضوع را با رعایت ترتیبات خاصی به مهندس مشاور اعلام کرده و مراحل بعدی را هم پی بگیرد. تصور عمومی این است که این مدت ۲۸ روز اام جدی را بر پیمانکار باز نمیکند و پیمانکار، چنانچه به واقع مستحق باشد، حتی با عدم رعایت این محدودیت زمانی هم قادر به استیفای حق خود خواهد بود. اما واقعیت خلاف این است و آرای بسیار زیادی در رویه داوری بینالمللی و داخلی وجود دارد که نشان میدهد عدم رعایت اامات شکلی پیش از داوری میتواند منجر به زوال حق طرفین برای مراجعه به داور و طرح ادعا شود.
بر همین اساس و با در نظر گرفتن تفاوتهایی که نمونههای مختلف قراردادی با یکدیگر دارند، بسیار مهم است که طرفین دقیقا بدانند کدامیک از شرایط قراردادی استاندارد را به کار گرفتهاند. برای مثال قرارداد استاندارد فیدیک ۱۹۸۷ -که هنوز کمابیش در برخی از کشورهای در حال توسعه و از جمله ایران- کاربرد دارد، راههایی را برای طرح ادعا از سوی پیمانکار در خارج از موعد نیز باز گذاشته است. اما نسخه بعدی کتاب قرمز فیدیک (۱۹۹۹) این راه را به کلی بسته و پیمانکاری را که ادعایی را در زمان مقرر و با رعایت شرایط و اامات شکلی مقرر طرح نکند، به کلی از طرح ادعا و استیفای حق خود محروم کرد. نکته مهم دیگری که در این خصوص معمولا مغفول میماند، این است که چنانچه طرفین برابر اامات قرارداد فیدیک مبادرت به تعیین و انتصاب هیات حل اختلاف شوند، پیمانکار موظف است که پیش از ارجاع اختلاف به داوری، موضوع را در هیات حل اختلاف مطرح کرده و نظر یا تصمیم این هیات را اخذ کند. به عبارت دیگر، حتی اگر پیمانکار ادعای خود را در بازه زمانی مقرر مطرح کرده و به اطلاع مهندس مشاور رسانده باشد، مادامی که این ادعا در هیات حل اختلاف منجر به تصمیمی نشود، پیمانکار دارای حق مراجعه به داوری نخواهد شد. پیمانکاری که تا پیش از اخذ نظر هیات حل اختلاف به داوری مراجعه کند، بسیار محتمل است که با ایراد طرف مقابل مبنی بر عدم رعایت اامات شکلی پیش از داوری مواجه شده و با صدور قرار عدم استماع از سوی داور، متحمل هزینههای بیحاصلی شود.
تصمیمات هیات حل اختلاف، برای طرفین لازمالاجرا بوده و غیرقطعی است؛ به این معنا که صرف نظر از موافقت یا مخالفت هر یک از طرفین با تصمیم هیات اختلاف، طرفین مکلف به تبعیت از آن بوده و عدم رعایت به منزله نقض قرارداد تلقی میشود. اما در عین حال، هر یک از طرفین تا ۲۸ روز فرصت دارند که اعتراض خود را به این تصمیم ابراز داشته و از قطعیت آن جلوگیری کنند. به عبارت دیگر، چنانچه طرفین ظرف مدت ۲۸ روز از تاریخ صدور نظر هیات حل اختلاف اعتراض و نیتی خود را از این تصمیم اعلام نکنند، تصمیم موصوف قطعی شده و دیگر همان اختلاف، در داوری یا هیچ دادگاهی قابل طرح و ادعا نیست.
در صورت اعلام نیتی از تصمیم هیات حل اختلاف توسط هر یک از طرفین، تصمیم فوق برای طرح و رسیدگی نهایی در داوری مفتوح و حق طرفین برای ارجاع مورد اختلاف به داوری محفوظ خواهد ماند. اما ورود به داوری در این مرحله نیز به سرعت امکان ندارد؛ چرا که طرفین باید موعد ۵۶ روزهای را برای حل و فصل مسالمتآمیز اختلاف سپری کنند و تنها پس از این مدت است که حق مراجعه به داوری را خواهند یافت. اینجا نقطه دیگری از جریان رسیدگی است که گاه مورد توجه جدی طرفین قرار نگرفته و منجر به قرار عدم استماع در داوری میشود. به عبارت دیگر بسیاری از طرفین قراردادهای اینچنینی گمان میبرند بندهایی که موعد و مهلتی را برای حل مسالمتآمیز اختلاف میان طرفین پیشبینی میکنند، جنبه زینتی و غیر اجرایی داشته و نمیتوانند آثار حقوقی به دنبال داشته باشند.
حال اینکه رویه قضایی داوری بینالمللی شواهد فراوانی دارد که نشان میدهد عدم رعایت این قواعد به ظاهر تشریفاتی، میتواند منجر به ایراد شکلی طرف مقابل و در نتیجه، عدم پذیرش درخواست داوری طرف دیگر شود که باز به معنای تحمیل هزینههای قابل توجه برای طرفی است که دعوا را مطرح کرده و بینتیجه از داوری بازگشته است. آنچه بیان شد، تنها از باب تمثیل بود و تعداد بسیار اندکی از ملاحظاتی را به تصویر کشید که طرفین قراردادهای پیمانکاری، بسته به نوع و شرایط قراردادی فیمابین، باید از ابتدای پروژه- و نه فقط در زمان بروز اختلاف یا طرح دعوا- منظور نظر داشته و دقیقا رعایت کنند. علاوه بر اینها، وجود یک نظام منسجم حقوقی در پروژه با هدف مستندسازی وقایع، رصد کردن نقاط خطرساز و نیز مدیریت ادعاها و نحوه طرح آنها میتواند به امنیت طرفین و احقاق حقوق آنها کمک شایانی کند. پیمانکاران و کارفرمایان بزرگ بینالمللی دیرزمانی است که اهمیت چنین مواردی را دریافته و صرف هزینه بر سر آنها را نوعی سرمایهگذاری و امنیت قراردادی تلقی میکنند. پیمانکاران و کارفرمایان داخلی نیز دیر یا زود چنین اامی را درخواهند یافت. تنها باید امیدوار بود که این دریافتن پس از صرف هزینهها و زیانهای گزاف نباشد.
دستور العمل برقراری مزایای پست ( سرپرستی و شرایط کار)
((موضوع ماده 17 دستور العمل اجرایی طرح طبقه بندی مشاغل شرکت ))
به منظور ایجاد انگیزه های ناشی از پذیرش سرپرستی و مسئولیت مربوط به جذب شاغلین به محیط کار این دستور العمل با توجه به موارد زیر به موقع اجرا گذاشته می شود.
ماده1- منظور از پست سازمانی،پستی است که بر اساس ضوابط طرح طبقه بندی مشاغل و رعایت فهرست تخصیص پست به شغل به فرد واگذار می شود.
ماده2- این دستورالعمل شامل پست های سرپرستی و مسئولیت های سازمانی و پست هایی است که نیاز به ایجاد انگیزه جذب به محیط کار دارند و به ترتیب جداول موضوع ماده 2 و 3 مشخص شده اند.
ماده 3- امتیازات پست هاس موضوع این دستورالعمل، بر اساس ضوابط مربوط محاسبه گردیده و در جداول پیوست مشخص شده اند.
ماده 4- ضریب مزایای پست با توجه به امتیازات مربوطه عبرات است از حاصل ضرب ضریب اهمیت (k) در ضریب جدول مزد طرح که در هر حال کمتر از 1/5 برابر جدول مزد نخواهد بود. در مورد این شرکت ضریب اهمیت k برای پست های سرپرستی عبارت است از عدد وبرای شرایط کار عبارت است ازعدد. .
بدین ترتیب ضریب ریالی حق پس در سال . برابر است با ( (x ريال که با افزایش ضریب مزدی در اثر مصوبات شورایعالی و ویا افزایشی که مدیریت با رعایت مقررات مربوطه روی ضریب جدول مزد طرح اعمال می کند، افزایش خواهد یافت. مزایای پست از ضریب پست در امتیاز پست
ماده5- مادم که شخص تصدی پست مربوطه را دارد، مزایای مزبور پرداخت می شود.
ماده 6- در صورت تغییر پست مزایا پست قبلی قطع و مزایای پست جدید (در صورتی که درای مزایا باشد) در مورد شاغلین برقرار می گردد.
ماده7- پس از گذشت هریک سال (12ماه) از تاریخ انتصاب و در سالگرد آن معادل 5% مزایای پست ماده 5 تحت عنوان مزایای ماندگار پست در باره مشاغل برقرار و پرداخت می شود. مادام که وی در پست مزبور شاغل است در هر سالگرد این اقدام تکرار می شوددر صورتی که تغییر پست قبل از سالگرد صورت گیرد مزایای ماندگار به نسبت مدت مزبور (کمتر یک سال) محاسبه می گردد. مزایای ماندگار پست، در هیچ شرایطی حتی تغییر پست قابل قطع و کاهش نیست.
ماده8- مزایای پست موضوع ماده 5 (مادام که پرداخت می شود) ونیز مزایای ماندگار پست جز مزد مبنا بوده و در احتساب فوق العاده ها و مزایایی که ماخذ محاسبه آن ها مزد مبناست لحاظ می شود.
ماده9- ارقام جداول مزایای ماندگاری موضوع ماده 5 و 7 این دستورالعمل با تغییرات درصدی افزایش مزد ناشی از مصوبات شورایعالی و نیز تغییرات بعدی ضریب ريالی جدول مزد افزایش می یابد.
ماده 10- هزگونه مزایای دیگر که بابت تصدی پست تحت هر عنوان به شاغلان پرداخت شود مشمول این دستورالعمل نبوده و با رعایت مقررات مربوطه تابع ضوابط خود خواهد بود
ماده 11 – هرگونه تغییرات در این دستورالعمل و ضمایم مربوطه با پیشنهاد مدیریت و تایید کمیته طبقه بندی مشاغل پس از تایید وزارت تعاون، کارو رفاه اجتماعی قابل اجرا می باشد .
این دستور العمل در تاریخ /./. در 11 ماده به عنوان یک موافقتنامه کاگاهی بین مدیریت و کمیته طبقه بندی مشاغل توافق وا امضا شده و پس از تصویب اداره کل نظارت بر نظام های جبران خدمت وزرات کار و امور لازم الاجرا است.
تطبیق وضع با طرح :
ماده ۱ :
کلیــه کــارکنــان مشمـول قــانــون کــار بــا تــوجــه بــه وظایفــی که درزمان تصویب طرح (۱/۴/۸۶) تصدی آن را بر عهدهدارند با رعایت شرایط احراز پیشبینیشده در شناسنامه شغلی و ضوابط این دستورالعمل با همکاری کمیته طبقهبندی مشاغل با طرح تطبیق خواهند یافت .
منظور از تطبیق وضع انطباق شرایط فرد با شغل مصوب در طرح و تعیین گروه و مزد شغل و مزد سنوات وی در اجرای مفاد این دستورالعمل است .
ماده ۲ :
رعایت شرایط احراز مندرج در شناسنامههای شغلی در مورد متصدیان آنها اامی است ، لیکن درصورتیکه صرفاً” هنگام تطبیق وضع ( در تاریخ مقرر درماه یک ) افرادی ازنظر تحصیلات شرایط احراز شغل موردتصدی را نداشته باشند از سوابق تجربی آنان به ترتیب مقرر در جدول ضمیمه این دستورالعمل جایگزین کمبود مدرک تحصیلی خواهد گردید معادل ریالی سالهای کمبود با استفاده از جدول موضوع ماده۵ ( از بالا به پایین ) کسرمی گردد. درصورتیکه در این مرحله تمام سابقه تجربی فرد نتواند کمبود تحصیل وی را جبران کند این امر مانع از تطبیق وضع او در شغل مربوط نخواهد شد .
تبصره ۱ : گواهینامه هایآموزشی موضوع ماده ۳ این دستورالعمل درصورتیکه ارتباط با شغل نیز میتواند جایگزین سابقه تجربی مقرر در این ماده شوند .
تبصره ۲: در مورد کارکنانی که هنگام تطبیق وضع در اجرای این ماده به لحاظ کمبود تحصیلات سابقه تجربی از آنان کسر گردیده است ، در صورت اخذ مدرک تحصیلی لازم و یا گواهینــامه آمــوزشی در حین کــار ، ســوابق مـزبور متناسب با مدرک تحصیلی یا گواهینامه آموزشی ارائهشده از تاریخ ارائـه به آنان مسترد و مزد سوابق کسر شده از تاریخ اخیرالذکر درباره آنان برقرار خواهد شد .
مزد سوابق کارشده عبارت از رقم ریالی مزبور در هنگام تطبیق با شغل موردتصدی بهاضافه تأثیر درصدهای افزایش مزد ناشی از مصوبات شورای عالی کار در سالهای بعد از تطبیق تا زمان ارائـه مدارک است .
ماده ۳ :
دورههای آموزشی فنی و حرفهای سازمان آموزش فنی و حرفهای وزارت کار و امور اجتماعی به ترتیب آنچه در ضوابط شماره ۴۶۶۰/ ن مورخ ۲۴/۲/۱۳۷۳ اعلام گردیــده است ( و پیوست این دستورالعمل میباشد ) جایگزین شرایط احراز شغل پیشبینیشده برای مشاغل ازنظر تجربه خواهد گردید .
تبصره ۱ : سایر گواهینامه هایآموزش فنی و حرفهای و یا تخصصی که از طریق مراجع رسمی صادر و یا تائید شده باشند با نظر کمیته طبقهبندی مشاغل ( از جهت مرتبط بودن با شغل) به ازاء هر ده ساعت آموزش معادل یک ماه تجربه شغلی تلقی میشوند . حداکثر تجربهای که به این طریق محاسبه میگردد ۳ سال است .
تبصره ۲ : درصورتیکه به دلایلی امکان تعیین ساعات آموزشی میسر نباشد این جایگزینی متناسب با مدت و نوع آموزش و اهمیت گواهینامه مربوطه انجام میشوند .
تبصره ۳ : درصورتیکه برخی دورههای آموزشی تخصصی موضوع تبصرههای فوق بتواند جایگزین بیش از ۳ سال تجـربــه شوند ، موضوع پس از پیشنهاد مدیریت و کمیته طبقهبندی مشاغل باید به تائید اداره کل طبقهبندی مشاغل ، مزد و بهرهوری برسد .
تبصره ۴ : چنانچه ضوابط دیگری راجع بهجایگزینی دورههای آموزشی بهجای تجربه از سوی وزارت کار واموراجتماعی اعلام شود ، حسب مورد ملاک اعتبار خواهد بود.
ماده ۴ :
سوابق کار کارکنان در خارج از کارگاه محل خدمت درصورتیکه مرتبط بودن آن با شغل موردتاییدکمیته طبقهبندی مشاغل باشد جهت جانشینی شرایط احراز شغل ازلحاظ کمبود تحصیل به ترتیب مقرر در این دستورالعمل محاسبه میگردد.
احتساب این سوابق برای محاسبه مزد سنوات پایههای گذشته با توجه به ضوابط این دستورالعمل با موافقت مدیریت امکانپذیر خواهد بود .
تبصره : سوابق کار کارکنان در کارگاههای تابعه یک شخصیت حقوقی در صورت انتقال آنان از یک کارگاه به کارگاه دیگر ، در احتساب سوابق خدمت و تجربه آنان منظور خواهد شد .
تعیین مزد مبنا ( مزد سنوات گذشته و مزد شغل ) هنگام تطبیق وضع
ماده ۵ :
مزد پایه سنوات بابت خدمت گذشته کارکنان تازمان تطبیق پس از کسر سوابق جایگزیـن شده بابت کمبود مدرک تحصیلی موضوع ماده ۲ ، بر اساس جدول ضمیمه ( که تا پایان سال ۱۳۸۵تنظیمشده است ) محاسبه و بهعنوان مزد سنوات گذشته (مزد پایه سنواتی قبل از اجرای طرح ) در مورد آنان منظور خواهد شد . افزایش مزد سنوات ( پایه ) تابع مصوبات بعدی شورای عالی کار است.
تبصره : حق جبهه افراد نیز حسب مورد به این مــزد سنـوات افزودهشده لیکن در تعیین مابهالتفاوت احتمالی ناشی از اجرای طرح ملاک محاسبه قرار نمیگیرد .
ماده ۶ :
با اجرای این طرح تعیین مزد شغل کلیه کارکنان مشمول بر اساس جدول مزد که بر اساس ضـوابط و روشهای مورد عمل اداره کل نظارت بر نظامهای جبران خدمت تنظیم وتایید میشود صورت خواهد گرفت . این جدول که حاوی مزد شغل گروهها و نرخ پایه سنوات آتی هر گروه است جزء لاینفک طرح بوده و پس از اجرای آن نیز مأخذ تعیین مزد افراد مشمول هنگام استخدام ، ارتقاء و جابجاییهای شغلی است . تغییرات بعدی در جدول مزد بستگی به تصمیمات شورای عالی کار در این زمینه دارد.
تبصره : درصورتیکه جدول مزد موضوع این ماده در شرایطی به لحاظ کمبود عرضه دربازار کارنتواند پاسخگوی ضرورتهای کارگاه برای جذب و نگهداری متصدیان مشاغل مدیر و متخصصین همطراز و مشابه گردد با پیشنهاد مدیریت و بررسی وتایید اداره کل نظارت بر نظامهای جبران خدمت ، میتوان متصدیان مشاغل مزبور را از شمول جدول مزد مستثنی نمود .
ماده ۷:
درصورتیکه پس از اجرای طرح مزد مبنای برخی از افراد به نسبت مزد ثابت قبل از اجرای طرح کاهش یابد مابهالتفاوت مزد قبلی با مزد جدید بهعنوان تفاوت تطبیق درباره آنان برقرار میشود.این تفاوت تطبیق طی چهار نوبت اعطای پایه که بر اساس مصوبات شورای عالی کار یا سایر مراجع ذیصلاح اعلام میشود مستهلکشده و باقیمانده احتمالی کماکان جدا از مزد گروه و پایه به آنان پرداخت خواهد شد.
ماده ۸ :
به کارکنانی که خدمت سربازی را قبل از استخدام در کارگاه انجام دادهاند با موافقت مدیریت معادل ریالی یکپایه با نرخ تعیینشده برای هر گروه ( بر طبق جدول مزد) قابلاعطاست .
تبصره : مدت خدمت سربازی درموردکسانیکه خدمت مزبور را در حین اشتغال در کارگاه انجام دادهاند ، بر طبق تبصره ماده ۱۴ و ماده ۱۹ قانون کار جزء خدمت آنان در کارگاه محسوب میشود .
شرایط ترفیع ، ارتقاء ، جابجایی شغلی ، استخدام ، احراز رتبه
ماده ۹ :
از اول سال ۱۳۸۷ به بعد ، درصورتیکه تصویب شورای عالی کار ( یا سایر مراجع ذیصلاح ) به ازاء یک سال خدمت ، مزد پایه سنواتی تعیینشده برای هر گروه ، به مزد سنوات کارکنان اضافه میشود .
تبصره : اعطای پایه سنوات اضافی جز آنچه در این دستورالعمل پیشبینیشده و یا ممکن است بر طبق ضوابط قانونی مقرر شوند بههیچوجه مجاز نیست .
ماده ۱۰ :
پس از اجرای طرح و تطبیق کارکنان با آن ( به ترتیب مقرر در ماده یک ) هرگونه استخدام ، ارتقاء یا جابجایی شغلی موکول به داشتن شرایط احراز شغل ازنظر تجربه و تحصیل ( به ترتیب پیشبینیشده در شناسنامه شغلی مربوطه ) خواهد بود .
تبصره ۱ : درموردمشمولین این ماده که فاقد مدرک تحصیلی لازم بوده ولی دارای تجربه کافی برای جایگزینی تحصیل باشند و تجربه بتواند پاسخگوی کمبود تحصیل پیشبینیشده در شرایط احراز شغل شود سابقه خدمت تجربی به ترتیب مقرر در جدول موضوع ماده ۲ و یا دوره آموزش به ترتیب مقرر درماده ۳میتواند جایگزین کمبود تحصیل شود . اعاده سوابق کسر شده از این بابت نیز بر اساس شرایط مندرج در تبصره ۲ ماده ۲ عملی است .
تبصره ۲ : در مورد مشمولین این ماده که دارای تحصیلات بالاتر از مدرک تحصیلی پیشبینیشده برای تصدی شغل جدید بوده ولی فاقد تجربه لازم باشند بهشرط آنکه ارتباط رشته تحصیلی با شغل پیشنهادی مورد تائید کمیته طبقهبندی مشاغل کارگاه قرار گیرد . معادل هرسال تحصیل بالاتر از شرایط احراز میتواند جایگزین یک سال کمبود تجربه شود ، این جایگزینی درهرحال باید بتواند کمبود تجربه را کاملاً” جبران کند .
تبصره ۳ : مشاغلی که برای تصدی آنها برابر مقررات و ضوابط مدارک و رشتههای تحصیلی خاص پیشبینی گردیده باشد مشمول تبصره ۱ این ماده نبوده و باید بر اساس ضوابط پیشبینیشده عمل شود .
تبصره ۴ : در مورد برخی مشاغل تخصصی که عرضه آنها در بازار کار با کمبود روبروست بهشرط داشتن مدرک تحصیلی لازم با تائید مدیریت و کمیته طبقهبندی مشاغل میتوان استثنائاَ از کمبود تجربه صرفنظر کرد استفاده از این تبصره تنها یکبار در طول خدمت فرد مجاز خواهد بود .
احراز رتبه این افراد موکول به تکمیل سابقه تجربی آنان در شغل مربوط است .
ماده ۱۱:
در صورت وجود شرایط زیر و رعایت مفاد ماده ۱۰کارکنان را میتوان از گروه شغلی مربوطه به گروه شغلی بالاتر ارتقاء داد . منظور از ارتقاء قرارگرفته فرد در شغلی در گروه بالاتر است .
الف – موافقت مدیریت با ارتقاء
ب – وجود شغل بلا تصدی در گروه بالاتر
ج – تائید کمیته طبقهبندی مشاغل در مـورد دارا بودن شرایط احراز لازم شاغل جهت تصدی شغل جدید ( بر اساس ضوابط طرح و مقررات این دستورالعمل ) .
د – درصورتیکه وم گذراندن حداکثر دوره سهماهه آزمایشی با مزد و مزایای شغل جدید ، مدت خدمت آزمایشی باید در حکم صادره قید شود در غیر این صورت حکم قطعی تلقی میگردد .
ماده ۱۲ :
مزد شغل کارکنانی که ارتقاء مییابند ، مزد شغل گروه مورد ارتقاء است . در مورد تعیین میزان مزد سنوات این افراد به ترتیب زیر عمل میشود :
الف – چنانچه دارای شرایط احراز کامل گروه جدید ازنظر تجربه و تحصیل باشند ، مزد سنوات آنان همان مزد سنوات قبل از ارتقاء است .
ب – درصورتیکه به لحاظ کمبود تحصیل بر اساس تبصره ماده ۱۰ مشمول کسر سوابق شدند ، معادل ریالی سالهای کارشده با استفاده از جدول پیوست و تغییرات بعدی آن از مزد سنوات آنان کسر میگردد .
تبصره ۱ : افزایشهای بعدی مزد سنوات کارکنانی که ارتقاء مییابند ، متناسب با گروه جدید تابع مصوبات شورای عالی کار خواهد بود.
تبصره ۲ : در هیچ شرایطی ارتقاء نباید موجب کاهش مزدمبنای کارگر ( به نسبت مزد قبلی ) شود مگر آنکه این امر کتباً” مورد موافقت وی قرارگرفته باشد .
ماده ۱۳:
تغییر شغل با حفظ گروه با پیشنهاد مدیریت و تائید کمیته طبقهبندی مشاغل و در صورت داشتن شرایط احراز و به شرطی که مانع ارتقاء شغل آتی فرد نشود و وی قادر به انجام وظایف محوله در شغل جدید باشد بلامانع است .
تبصره ۱ : تغییر شغل هریک از کارکنان درصورتیکه منجر به تنزل گروه گردد موکول به اعلام موافقت کتبی آنان است . مزد شغل این افراد پس از تنزل ، مزد شغل گروه جدید و مزد سنوات آنان ، همان مزد سنوات قبل از تغییر شغل است ، لکن افزایشهای بعدی مزد سنوات متناسب با گروه جدید ، تابع مصوبات شورای عالی کار خواهد بود.
ضمناً” درصورتیکه قبلاً” سوابقی بابت کمبود تحصیل از این قبیل افراد کارشده باش دو در شغل جدید دارای شرایط تحصیلی آن شغل باشند استرداد سوابق کارشده به آنان از تاریخ تغییر شغل مطابق با تبصره ۲ماده ۲ صورت خواهد گرفت .
تبصره ۲ : تنزل گروه شغلی کارکنان به دلایل پزشکی درصورتیکه صدور رأی کمیسیون پزشکی سازمان تأمین اجتماعی دال برنامتناسب بودن شغل موردتصدی و عدم توانایی وی به انجام آن ، در صورت موافقتکتبی فردذیربط امکانپذیر بوده و در این صورت مزد وی به طریق مذکور درتبصره یک درشغلی که بانظرمدیریت وتاییدکمیته طبقهبندی مشاغل برای وی تعیین می شود درگروه جدید محاسبه و پرداخت خواهد شد ومبلغ کاهش دستمـزد ناشی از تنزل گروه نیز جدا ازمزد گروه وپایه می باید به عنوان مابه التفاوت مزدبه وی پرداخت شود . ضمنا” غرامت متعلقه طبق مقررات سازمان تامین اجتماعی پرداخت می گردد .
توضیح : مشمولین تبصره یک ماده ۹۲ قانون کار تابع حکم تبصره مذکور میباشند .
ماده ۱۴ :
به منظور تقویت انگیزه های شغلی وارتقاء کمیت وکیفیت کار دربین کارکنان وپویایی هرچه بیشتر طرح طبقهبندی مشاغل پس از اجرای طرح به ازاء هرچهار سال تجربه مازاد برشرایط احراز شغل ، یک رتبه درگروه مربوطه به کارکنان اعطا می شود .
تبصره ۱ : آن بخش از سوابق تجربی که در اجرای ضوابط این دستورالعمل جایگزین کمبود تحصیل شده اند در محاسبه سابقه تجربی این ماده منظور نمی شود .
تبصره ۲ : عوامل زیر می تواند جایگزین تجربه مقرر در این ماده شوند .
الف – هرسال تحصیل مازاد برشرایط احراز تحصیل معادل یکسال تجربه
ب – هرده ساعت دوره آموزشی مرتبط با شغل معادل یک ماه تجربه
ج -علاوه بر موارد الف و ب مدیریت با توجه به نحوه عملکرد هریک از افراد و نقشی که درپیشبرداهداف سازمانی و ارائه مطلوب خدمات و ایفای وظایف شغلی دارند می تواند باتوجه به سیستم ارزیابی عملکرد وشایستگی کارکنان اعطای رتبه را سه سال یکبار تعیین نماید .
تبصره ۳: در اعطای رتبه تائید کمیته طبقهبندی مشاغل صرفا” از نظر ارتباط تجربه با شغل مـوردتصـدی و نیز رعایت تبصره یک و همچنین حصول شرایط مقرر در بندهای الـف” و ” ب ” تبصره ۲ این ماده ضروری است .
تبصره ۴ : تاخیر در اعطای رتبه هریک از افراد با پیشنهاد مدیریت و تائید کمیته انضباط کار کارگاه بنابه دلایل انضباطی حداکثر به مدت یکسال برای هر رتبه امکان پذیر است .
تبصره ۵ : در صورت اقتضا کارگاه میتواند با هماهنگی و تائید اداره کل نظارت برنظامهای جبران خدمت ضوابط دیگری را برای اعطای رتبه به موقع اجرا بگذارد.
ماده ۱۵ :
در صورت تغییر شغل هریک از کارکنان ، تعیین رتبه جدید بایستی مجددا” براساس ضوابط ماده ۱۴ صورت گیرد .
ماده ۱۶ :
نرخ هر رتبه معادل حاصلضرب امتیاز در گروه مربوطه ( طبق جدول پیوست ) در ضریب ریالی جدول مزد است .
تبصره ۱ : نــرخ رتبــه ، جــزیـی از مزدگروه فــرد تلقــی شــده و بخشـی ازمزدمبنای وی را تشکیل می دهد.
تبصره ۲ : تاریخ اجرای رتبه ۱/۱/۱۳۸۶ می باشد .
مـزایـا :
ماده ۱۷ :
با اجرای طرح طبقهبندی مشاغل به دلیل آن که برای تعیین گروه شغلی ومزدشغلی ، عوامل اصلی متشکله شغل مانندمهارت و مسئولیت و فعالیتهای فکری وجسمی وعوامل فرعی آنها ملاک عمل بوده و امتیازلازم به شغل تعلق گرفته است ، لذاپس ازاجرای طرح کلیه پرداختهای مستمر که تاقبل از تصویب طرح در ارتباط با شرایط شغلی و به تبع شغل درکارگاه پرداخت گردیده است مانند حق جذب ، فوق العاده شغل و امثال آن بــه همراه مــزدکارکنان در بـودجه اجرای طرح طبقهبندی مشاغل ( مزد ثابت ) منظور گردیده و ازتاریخ تصویب نهایی طرح به بعد هیچگونه مزایایی جز آنچه که به ترتیب زیر مقرر میشود پرداخت نخواهد شد .
الف – حق مسکن، خواربار ، حق اولاد ، کمک های جنسی ، بن خواربار ، ایاب وذهاب ، انواع پاداش، عیدی ونظایرآنها که برطبق ضوابط قانونی مربوطه یا عرف و روال کارگاه پرداخت میشوند .
ب – حق شیفت ، نوبتکاری ، شبکاری ، اضافه کاری ، فوق العاده ماموریت وفوق العاده کارایی و نظایر آنها که باتوجه به ضوابط مقرر در قانون کار پرداخت می شود.
ج -حق اشعه بر طبق ضوابط قانونی مربوطه .
ه – امتیازات پست سرپرستی و سختی کار براساس عوامل ارزیابی تعیین وبراساس دستورالعملهای پیوست به کارکنان ذیربط تعلق خواهد گرفت .
تبصره : علاوه برمزایای مذکور در این ماده برای شاغلین مشاغل تخصصی که زمینه عرضه آنها دربازار کار با کمبود مواجه است یا مشاغلی که بنا به ماهیت ویژه وظایف ، سختی و صعوبت کار ویا شرایط نامساعد محیط کار انگیزه و تمایل برای تصدی آنها ضعیف است ومتناسب با وضعیت شغل ومیزان نیاز کارگاه به اینگونه شغل ها ، میتوان مزایایی را باموافقت مدیریت و تائید کمیته طبقهبندی مشاغل و تصویب وزارت کار و امور اجتماعی تحت عنوان فوق العاده جذب ( بازارکار ) برقرار وپرداخت نمود .
میزان این فوق العاده در هر حال نباید بیشتر از مزد شغل گروه مربوط باشد لیکن در موردمشاغل تخصصی یا درسطوح مدیران ، با ارائه دلایل توجیحی تا ۵/۱ برابر مزد شغل گروه مربوط نیز میتواند مورد درخواست وتصویب قرار گیرد .
استفاده هریک از شاغلین از فوق العاده مقرر در این تبصره موکول به داشتن شرایط احراز کامل شغل از نظر تجربه وتحصیل است.
موارد مختلف :
ماده ۱۸ :
در صورتایجادمشاغلیدرکارگاه که در طرح مصوب پیش بینی نشده باشند ، مراتب توسط مدیریت به وزارت کار واموراجتماعی اعلام وپس از تائید اداره کل نظارت برنظامهای جبران خدمت با نظارت اداره کل مذکور ارزیابی و به طرح الحاق خواهد شد .
ماده ۱۹ :
با اجرای طرح برای هر یک از شاغلین احکام جدید طبق فرم نمونه پیوست ور به مهر واحد مربوط وامضاء مقام مسئول با رعایت سایر ضوابط صادر و به آنان ابلاغ و نسخه ای از آن در پرونده پرسنلی شاغل ذیربط ضبط می شود.
ماده ۲۰ :
درصورتبروز هرگونه اختلاف در مراحل اجرای طرح در وهله اول کمیته طبقهبندی مشاغل به موضوع رسیدگی نموده و درصورت عدم حصول نتیجه دراجرای تبصره ۳ ماده ۴۹ قانون کار موضوع جهت اتخاذ تصمیم نهایی به وزارت کار وامور اجتماعی ارجاع می گردد
اجرای تبصره ماده ۱۰ آیین نامه ایجاد مراکز کارآموزی و جوارکارگاه و بین کارگاهی موضوع تبصره ۲ ماده ۱۱۰ قانون کار جمهوری اسلامی ایران مصوب (۲۷/۱۰/۷۱)هیئت محترم وزیران و آیین نامه اجرایی تبصره یک ماده ۴۹ قانون مذکور (۱۲/۲/۷۱)و براساس بخشنامه شماره ۴۶۶۰/ن مورخ ۲۴/۲/۷۳معاونت نظارت بر روابط کار وزارت کار و امور اجتماعی ظوابط جایگزینی و احتساب دورههای آموزش فنی و حرفه ای بهجای تجربه شغلی (سوابق کار)در طرحهای طبقهبندی مشاغل کارگاههای مشمول قانون کار به شرح ذیل می باشد:
۱-مشخصات دوره ها و میزان حداکثر تجربه های معادل آنها:
الف) طی دوره آموزش هیجده ماهه (برابر ۲۸۰۰ ساعت)تربیت مربی معادل ۸ سال تجربه
ب) طی دوره آموزش هیجده ماهه (برابر ۲۷۰۰ ساعت)کارگر ماهر معادل ۷ سال تجربه
ج) طی دوره آموزش ۹ ماهه (برابر ۱۲۰۰ ساعت)کارگر درجه یک معادل ۶ سال تجربه
د) طی دوره آموزش ۶ ماهه (برابر ۹۰۰ ساعت)کارگر درجه دو معادل ۴ سال تجربه
ه) طی دوره آموزش مراکز جوار و ضمن کار آموزش ارتقاء مهارت کمتر از ۶ ماه به تناسب مدت دوره حداکثر ۳ سال تجربه
۲-شرایط جایگزینی:
الف) احتساب دورههای مذکور بهجای تجربه شغلی مستم و صدور گواهینامه تعیین درجه استاندارد مهارت توسط سازمان آموزش فنی و حرفه ای است.
ب) احتساب دورههای مذکور در بند یک بهجای تجربه مستم تناسب دوره با شغل بوده و بایستی با رعایت شرایط احراز پیش بینی برای شغل مورد نظر صورت گیرد.
ج) در صورت طی دوره آموزشی به ترتیب مندرج در بند یک به شرط تناسب دوره آموزشی با شغل از تاریخ صدور گواهینامه توسط سازمان آموزش فنی و حرفه ای سوابق کسر شده بابت شرایط احراز یا تحصیلی حداکثر معادل سالهای تجربه ای که برای دوره مشخص شده به فرد ذیربط مسترد می گردد.
د) با توجه به ظوابط جایگزینی تجربه بهجای کمبود مدرک تحصیلی در طرحهای طبقهبندی شده مشاغل در صورت تکمیل سابقه تجربی مورد نیاز (از مجموع سوابق عملی و آموزشهای جایگزین شده)باقیمانده تجربه اکتسابی ناشی از آموزش (به ترتیب مقرر در بند یک)می تواند جایگزین کمبود مدرک تحصیلی (تا حداکثر لیسانس )شود.
ه) در احتساب دورههای آموزشی بهجای تجربه یا تحصیل هنگام ارتقاء شغل ضوابط مندرج در طرح طبقهبندی مشاغل کارگاه در زمینه ارتقاء لازم الرعایه است.
تبصره:(براساس دستورالعمل ۲۰۷۸/ن مورخ ۲۳/۱/۷۹)دارندگان گواهینامه مهارت حرفه ای که دارای تخصص و توانایی لازم مطابق با استانداردمربوطه می باشندو در آزمون صلاحیت های فنی و حرفه ای بصورت آزاد شرکت و توفیق حاصل نمایند، متناسب با نوع گواهینامه نیز مشمول این دستورالعمل میگردند.
محسن خواجه نوری
معاون نظارت برروابط کار .
جهت دریافت جداول ایمیل بزنید
عنوان عامل : تحصیل
2/22 در صد معادل 252 امتیاز
تحصیل عبارت است از حداقل معلومات لازم جهت تصدی وانجام وظایف هر شغل که بر طبق یکی از مقاطع ابتدایی ، راهنمایی ، دبیرستانی ودانشگاهی مشخص می شود. ملاک تخصیص امتیاز در این عامل بستگی به مقطع مورد نیاز شغل دارد.
عنوان عامل : تجربه
5/10 در صد معادل 120 امتیاز
تجربه عبارتست از حداقل زمان لازم برای احراز مهارت عملی مورد نیاز شغل که در سطوح مادون یا مشاغل همتراز شغل به دست می آید. ملاک تخصیص امتیاز و تعیین درجات این عامل بستگی به مدت تجربه لازم و ارزش آن دارد.
عنوان عامل : سرپرستی
2/6 در صد معادل 70 امتیاز
عبارت است از نظارت و رسیدگی، کمک و ارشاد، تعلیم، هماهنگی، و تقسیم کار افراد تحت سرپرستی به منظور انجام صحیح کار. ملاک تخصیص امتیاز و تعیین درجات این عامل بستگی به تعداد افراد و کیفیت کار آن ها دارد.
الف- سرپرستی مستقیم : 5/3 در صد معادل 40 امتیاز
درجه 1 : به ازای هر نفر از کارکنان تولید و مهندسی و انبارها و امثالهم ویک امتیاز حداکثر تا ده امتیاز
درجه 2 : به ازای هر نفر از کارکنان متخصص وفنی وسطح بالا و اپراتورهای دستگاه های مهم و امثالهم و دو امتیاز حداکثر تا شانزده امتیاز
درجه 3 : به ازای هر نفر از روسای بخش ها و معاونین ادارات و کارکنان ارشد از قبیل معاون تولید،معاون حسابداری، معاون کارگزینی، حسابدار ارشد، سرپرست تعمیرگاه و امثالهم سه امتیاز حداکثر تا سی امتیاز
درجه 4 : به ازای هر نفر از روسای ادرات از قبیل روسای حسابداری، کارگزینی مهندسی صنایع، کنترل کیفیت کنترل تولید، آزمایشگاه و امثالهم و چهار امتیاز حداکثر تا سی وشش امتیاز
درجه 5 : به ازای هر نفر از مدیران ادارت مهم از قبیل معاون مدیر عامل تولید، تحقیق وتوسعه ، بازاریابی وفروش بهره وری امور مالی و اداری ، کارخانه تدارکات و امثالهم که مستقیما به مدیر عامل گزارش می نمایند پنج امتیاز حداکثر تا چهل امتیاز .
توضیح: حداکثر امتیاز تخصیصی به سرپرستی مستقیم 40 امتیاز می باشد.
ب- سرپرستی غیر مستقیم : 6/2 در صد معادل 30 امتیاز
تا ده نفر افراد تحت سرپرستی غیر مستقیم به ازای هر دو نفر یک امتیاز
بیست نفر بعدی افراد تحت سرپرستی غیر مستقیم به ازای هر چهارنفر یک امتیاز
چهل نفر بعدی افراد تحت سرپرستی غیر مستقیم به ازای هر هشت نفر یک امتیاز
هشتاد نفر بعدی افراد تحت سرپرستی غیر مستقیم به ازای هر شانزده نفر یک امتیاز
یکصد و شصت نفر بعدی افراد تحت سرپرستی غیر مستقیم به ازای هر سی ودو نفر یک امتیاز
سیصد وبیست نفر بعدی افراد تحت سرپرستی غیر مستقیم به ازای هر شصت و چهار نفر یک امتیاز
نکته مهم : در هر صورت امتیاز عامل سرپرستی ( مستقیم و غیر مستقیم) پست های مافوق نباید از 2/1 برابر امتیاز رده مادون کمتر باشد .
عنوان عامل : مسئولیت ایمنی دیگران
6/2 در صد معادل 30 امتیاز
عبارت است دقت در جلوگیری از بروز حوادث و مخاطرات جسمی در حین کار برای دیگرا ن ملاک تخصیص امتیاز وتعیین سطح این عامل بستگی به احتمال وقوع حادثه در مشاغلی دارد که انجام آن ها علیرغم رعایت دقیق اصول ایمنی و مقررات بهداشتی مختلف، ممکن است لطماتی به دیگران وارد سازد.
عنوان عامل : مسئولیت مواد و محصول
6/2 در صد معادل 30 امتیاز
عبارت است از مسئولیت دقت و نگهداری و استفاده موثر وصحیح در کاربرد، وصول صدور و جابجا کردن مواد ومحصول که مستقیما در اختیار شاغل قرار می گیرد.
ملاک تخصیص امتیاز و تعیین سطح بستگی به دقت لازم در جلوگیری از خسارت احتمالی ویا ضایعات غیر متعارفی دارد که ممکن است به مواد محصول وارد گردد.
عنوان عامل : مسئولیت ماشین آلات، تجهیزات و ابزار
6/2 در صد معادل 30 امتیاز
عبارت است از مسئولیت مستقیم و غیر مستقیم دقت در تنظیم، به کار گیری نگهداری، تعمیرات و برنامه ریزی ماشین آلات ، تجهیزات و ابزاری در اختیار شاغل قرار گرفته است.
ملاک تخصیص امتیاز و تعیین سطح این عامل بستگی به دقت مورد نیاز در پیشگیری و حتمال وارد شدن خسارت و اثر آن در کار کارگاه دارد.
عنوان عامل : مسئولیت تماس و ارتباط
5/3 در صد معادل 40امتیاز
عبارت است از مسولیت ارتباط با دیگران به حسب اامات شغل به منظور انجام صحیح وظایف و رفع مشکلات کار
ملاک تخصیص امتیاز و تعیین سطح این عامل بستگی به نوع و اهمیت تاثیر ارتباط در فعالیت های کارگاه دارد.
عنوان عامل : مسئولیت مالی و دارایی
5/3در صد معادل 40امتیاز
مسئولیت های مربوط به دریافت و پرداخت یا کنترل و نگهداری و جوه نقد، اوراق بهادر، اسناد و اموال و همچنین هر گونه مسئولیت بررسی ، پیشنهاد محاسبه ، برنامه ریزی، و تصمیم گیری در امور مالی، بودجه و اعتبارات را شامل می شود.
ملاک تعیین امتیاز بستگی به حجم عملیات مالی کارگاه و پیچیدگی محاسبات در کار را دارد.
عنوان عامل : مسئولیت مالی و دارایی
3/5در صد معادل 60امتیاز
عبارت است از تهیه، ثبت و بررسی :اطلاعات، محاسبات بر آورد ها، برنامه ریزی، تهیه کروکی، نقشه، فرم ها، تهیه آمار و تجزیه و تحلیل به منظور دستیابی به گزارش ها وبرنامه های لازم.
ملاک تخصیص امتیاز و تعیین سطح این عامل بستگی به نوع و اهمیت فرم ها و گزراش ها وتاثیر گذاری آن ها در کارگاه دارد.
عنوان عامل : سایر مسئولیت های خاص
3/5در صد معادل 60امتیاز
عبارت است از مسئولیت های خاص که به مقتضای فعالیت های کارگاه می تواند مورد ارزیابی و در تعیین امتیاز شغل ملاک عمل قرار گیرد.
عنوان عامل : کوشش فکری
2/9در صد معادل 105امتیاز
عبارت است از سطح تاثیر و میزان اعمال نیروی فکری، تجزیه و تحلیل،خلاقیت، کاربرد مفاهیم تخصصی و تصمیم گیری که برای انجام وظایف شغلی است.
ملاک تخصیص امتیاز و تعیین سطح این عامل بستگی به میزان نیروی فکری مصروفه تاثیرات حاصله درکار کارگاه دارد.
عنوان عامل : کوشش جسمانی
70 در صد معادل 80امتیاز
عبارت است از نوع میزان و تکرار کوشش جسمانی و حد سختی وصعبت حرکات مورد نیاز برای انجام وظایف. ملاک تخصیص امتیاز و تعین درجات این عامل بستگی به میزان نیروی جسمانی مصروفه ونتایج حاصله دارد.
نوان عامل : شرایط نامساعد محیط کار
5/10 در صد معادل 120امتیاز
عبارتست از میزان نامتعارف بود محیط کار به دلیل وجود عوامل آزار دهنده در محیط کار ناشی از ماهیت کار کارگاه . ملاک تخصیص امتیاز وتعیین تعداد در جات این عامل بستگی به تعداد و درجه شدت اجزاء عامل شرایط نامساعد محیط کار دارد
عنوان عامل : خطرات ناشی از کار
5/10 در صد معادل 120امتیاز
عبارتست از صدمات جسمی و امراض ناشی از وقوع حوادث اجتناب ناپذیر در حین انجام کار ملاک تخصیص امتیازو تعیین تعداد سطوح این عامل بستگی به نوع شدت و صدمات و امراض احتمالی دارد.
دستورالعمل اجرایی مكاتبات .
هدف: ایجاد یک جریان منطقی و نظام صحیح گردش مکاتبات با رعایت سلسله مراتب ، اتخاذ رویه یکنواخت و منظم برای امضاء نامه های برون سازمانی و ثبت و ارسال آنها،احکام ، دریافت و ثبت و توزیع نامه های وارده و صورت جلسه، ترنسمیتال، کامنت شیت . به منظور تسریع و تسهیل در ارتباطات سازمان.
اين دستورالعمل كليه مكاتبات بين شرکت های زیر مجموعه و مکاتبات درون سازمانی و برون سازمانی را در بر مي گيرد و كليه واحدها مم به رعايت نكات و موارد اشاره شده در اين دستورالعمل مي باشند.
2.1. نامه : هر نوشتهاي كه حاوي يك موضوع اداري بوده و به عنوان وسيله ارتباط در داخل و خارج سازمان مورد استفاده قرار گيرد را نامه اداري گويند.
2.2. دورنگار و نامه الکترونیکی : نامه ای است که از فوریت ویژهای برخوردار است که بدین لحاظ به وسیله دورنگار یا پست الکترونیکی برای گیرنده ارسال میگردد.
2.3. هامش اداری : متنی است که در حاشیه نامه درج و یا بطور جداگانه نوشته میشود که موجب تعیین تکلیف و سرعت بخشیدن به امور میگردد.
2.4. احکام : به کلیه احکامی اشاره دارد که مستقیما توسط مدیرعامل صادر و ابلاغ می گردد.
2.5. ترنسمیتال: کلیه مدارک فنی که از سوی پیمانکار برای مشاور ارسال می گردد، همراه با یک فرم ارسال می گردد به نام ترنسمیتال که حکم نامه رسمی را دارد این فرم دارای شماره، تاریخ، شماره مدارک، کلاس، تعداد صفحات، هدف، ویرایش و تعداد نسخ ارسالی از هر مدرک را به عنوان حداقل اطلاعات دارا می باشد.
2.6. کامنت شیت: در پاسخ به مدارک فنی و یا جوابیه های (Reply Sheet) که از سوی پیمانکار به مشاور ارسال شده است، که حکم نامه رسمی را دارد و نقطه نظرات مشاور در قالب فرم مشترکی با عنوان Reply sheet/ Comment Sheet به پیمانکار بازگشت داده می شود.
2.7. صورتجلسه: متنی است که بر اساس نتایج بدست آمده در جلسات برگزار شده در خصوص پیشبرد اهداف شرکت در واحدهای مختلف تنظیم و پس از امضا در حکم نامه به دبیرخانه جهت ثبت ارسال می گردد.
ابعاد استاندارد كاغذهايي كه براي نامه هاي اداري استفاده مي شوند A4 وA5 مي باشد و بايستي از اين دو سايز براي مكاتبات اداري خصوصاً مكاتباتي كه با خارج از شركت انجام مي شود استفاده شود.
اجزاء تشكيل دهنده مكاتبات عبارتند از:
1-4- سرلوحه: اين قسمت شامل آرم و نام شركت ، محل درج شماره انديكاتور، محل درج تاريخ نامه و محل درج پيوست ميباشد كه اين قسمت در فرمهاي مخصوص مكاتبات اداري شركت طراحي شده و در اختيار تمامي واحدها قرار گرفته است.
مهم: يك نامه اداري هنگامي رسميت دارد كه در دبيرخانه ثبت شده و شماره ثبت و تاريخ ثبت نامه در سرلوحه آن درج گرديده باشد.
|
سر لوحه |
سرلوحه :
2-4- عنوان: عنوان نامه كه محل درج نام گيرنده، فرستنده و موضوع نامه و به ترتيب شامل بخشهاي زير ميباشد:
الف: نام شركت يا سازمان گيرنده نامه
ب: سمت فرد گيرنده نامه
ج: نام فرد گيرنده نامه
د: موضوع نامه
3-4- بدنه نامه: بدنه نامه شامل شرح نامه مي باشد كه با يك عبارت " با سلام"،" با سلام و احترام" آغاز و سپس به شرح موضوع نامه پرداخته مي شود. در نوشتن شرح نامه سه اصل سادگي، صراحت و كوتاهي كلام با رعایت تمامی قواعد نوشتاری بايستي مورد توجه قرار گرفته و از شرح بيش از يك موضوع در نامه خودداري شود.
تبصره: با توجه به اینکه بعد از امضاء شدن نامه امکان ویرایش در سیستم اتوماسیون اداری وجود ندارد بایستی شخص اقدام کننده اصول نگارش نامه الکترونیکی را رعایت نماید تا در پرینت نامه مشکل ایجاد نگردد.
4-4- امضا نامه: زير قسمت بدنه نامه و در سمت چپ آن محلي براي امضا در نظر گرفته مي شود. در اين قسمت مي توان از عباراتي مانند " باتشكر" يا ساير عبارتهاي مشابه (در صورت وم) استفاده نمود. در خط زيرين آن نام و نام خانوادگي فرستنده نامه و زير آن سمت فرستنده نامه درج مي گردد.
5-4- رونوشت نامه: در صورتيكه يك نامه نياز به ارسال براي چندين نفر يا واحد را داشته باشد اين قسمت به صورت ذيل اضافه مي گردد.
تبصره: جهت درج رونوشت در نامه های ارسالی از سوی دبیرخانه، بایستی عنوان رونوشت های صادره در هامش نامه مشخص گردد.
|
سر لوحه
|
|
||
|
عنوان نامه |
نام شركت / سازمان سمت گیرنده نام گیرنده موضوع نامه
|
||
|
بدنه نامه
|
با سلام و احترام متن نامه
|
||
|
امضاء نامه |
|
|
با تشكر نام و نام خانوادگي سمت فرستنده نامه |
|
رونوشت |
گيرنده / گیرندگان |
||
5- ثبت مکاتبات:
1-5- کلیه نامههای صادره به خارج از شرکت بعد از تهیه توسط مدیران، میبایست به امضاء یا تایید مدیرعامل یا امضا مجازی که از طرف ایشان مشخص می گردد (تفویض اختیار) برسد. مکاتبات با خارج از شرکت در دبیرخانه مرکزی ثبت و شمارهگذاری شده و از آن طریق ارسال میشود و یک نسخه از آن در سیستم دبیرخانه مرکزی بایگانی می گردد.
یک نسخه نامههای تهیه شده برای ارسال به گیرنده اصلی میباشد، نسخه دیگر که دربرگیرنده رونوشتهای گیرندگان میباشد نیز به اشخاص مورد نظر ارسال می گردد.
نامههای الکترونیکی بعد از طی مراحل تهیه و تایید ذکر شده بالا این نامهها از طریق پست الکترونیکی رسمی شرکتtechinfo@canymes.ir ) ) به اشخاص حقیقی یا حقوقی مورد نظر ارسال میگردد.
2-5- کلیه مکاتباتی که از خارج شرکت دریافت میشوند می بایست ابتدا در دبیرخانه مرکزی ثبت گردد. دبیرخانه مرکزی مم به ارسال نامهها به همراه سوابق مربوطه به دفتر مدیرعامل یا واحدهای ذیربط می باشد.
تبصره: در صورتیکه نامه های وارده رسمی بدون اطلاع دبیرخانه مستقیما به پرسنل شرکت ارسال گردد می بایست شخص گیرنده نامه مورد نظر را جهت ثبت و طی مراحل اداری به دبیرخانه تحویل نماید در غیر اینصورت مسئولیت به عهده شخص گیرنده می باشد.
6- پاسخگویی به مکاتبات:
1-6- زمان پیگیری، تهیه و ارسال مکاتبات شرکت با توجه به نوع آنها به شرح زیر میباشد:
نامههای عادی حداکثر در مدت 72 ساعت
نامههای فوری حداکثر در مدت 24 ساعت
نامههای آنی و خیلی فوری حداکثر در 3 ساعت
تبصره: در موارد خاص مهلت پاسخگویی به نامهها، حسب دستور مدیرعامل ملاک عمل خواهد بود. چنانچه نامههای مزبور به دلیل نیاز به بررسی کارشناسی، هماهنگی و برگزاری جلسه، اخذ اطلاعات از خارج شرکت و یا دلایل دیگر، برای تهیه پاسخ نیاز به زمان بیشتری داشته باشد باید علت تاخیر کتبا به استحضار مدیرعامل رسانده شود.
2-6- مدیریت دریافت کننده اصل نامه های وارده، مسئول و مجاز به تهیه پاسخ نهایی میباشد و سایر مدیریتها که رونوشت نامه به آنها ارجاع شده نیز می توانند گزارش خود را به مدیریت دریافت کنندهی اصل نامه و یا سایر بخشهای مرتبط ارائه نمایند و از ارسال پاسخ نهایی به مرجع و مبدا اصلی نامه خودداری نمایند.
3-6- آن دسته از نامهها و مکاتبات که برای شرکت و بخشهای مختلف تعهد مالی ایجاد مینماید میبایست با هماهنگی مدیرمالی و در نهایت با تایید و امضاء مدیرعامل تنظیم و صادر گردد.
4-6- براي نامههايي كه بين واحدهاي مختلف شركت رد و بدل مي شوند يك نامه براي گيرنده نامه و سپس به ساير رونوشت گيرندگان به ترتيب ارسال ميگردد. در پايان نيز ميتوان از عباراتي نظير "جهت استحضار" "جهت استحضار و اقدام لازم" و يا ساير عبارات مشابه استفاده نمود.
7- نامه محرمانه:
1-7- تشخیص مصادیق مکاتبات و نامههای اداری محرمانه حسب حدود بر عهده مدیرعامل خواهد بود.
2-7- هنگام تهیه نامههای محرمانه یا پاسخ به آنها از مرحله تهیه پیش نویس تا هنگام بایگانی و ثبت و صدور باید بندهای زیر مورد توجه قرار گیرد:
3-7- کلیه پیشنویسها، نسخ ناقص یا اضافی که برای تهیه اسناد طبقهبندی شده بکار رفته است در حکم اسناد دارای اهمیت بوده و در مواردی که احتیاج به آنها نباشد باید نسبت به از بین بردن انها اقدام نمود.
4-7- محرمانه بودن نامه در صدر و ذیل آن و اگر نامه در چند صفحه تهیه شده باشد در صدر و ذیل همه صفحات درج گردد.
5-7- افرادی حق مطالعه و اقدام در مورد اسناد محرمانه را دارند که حسب دستور مدیر عامل اولا مجاز بوده، ثانیا وظیفه و مسئولیت کاری آنها ایجاب نماید. عنوان، رتبه و شغل اشخاص نمیتواند ایجاد حقی برای ملاحظه اسناد طبقهبندی شده نماید.
6-7- کارکنان تنها با اجازه مکتوب مدیرعامل مجاز به خروج اسناد محرمانه شرکت میباشند.
7-7- عرضه کردن اسناد محرمانه چه بصورت کتبی یا شفاهی و یا هر روش دیگر خلاف بوده و مسئولیت امر متوجه فرد یا افرادی میباشد که در این رابطه اهمال نمودهاند.
8- مسئولیتها:
1-8- مسئولیت انجام عملیات مربوط به ثبت و صدور کلیه نامهها و مکاتبات صادره و وارده شرکت به عهده دبیرخانه مرکزی خواهد بود.
2-8- مسئولیت صحت مندرجات نامه بر عهده پاراف کننده و امضاء کننده نامه خواهد بود.
3-8- مسئولیت نظارت بر حسن انجام این دستورالعمل بر عهده مدیریت منابع انسانی است.
|
بايگاني وكد گذاري مكاتبات دبيرخانه: |
مکاتبات وارده |
شماره مسلسل |
کد وارده |
سال |
كد عنوان نامه |
|
مکاتبات صادره |
شماره مسلسل |
کد صادره |
سال |
كد عنوان نامه |
9-
*مکاتبات خارج شرکت اعم از سازمانها، ارگانها، وزارتخانهها با امضاء مدیرعامل یا امضاء مجازی که از طرف مدیرعامل شرکت معرفی میگردد، مجاز می باشد. کلیه مکاتباتی در این خصوص انجام می پذیرد توسط دبیرخانه ثبت و بایگانی خواهد شد.
10- علاوه بر سیستم اتوماسیون اداری شرکت، اتوماسیون شرکت مس مربوط به دو پروژه سونگون و ذوب خاتون آباد نیز فعال می باشد و دبیرخانه شرکت طبق دستورالعمل نحوه مکاتبات مربوط به این دو پروژه نسبت به ثبت نامه های وارده در سیستم اتوماسیون شرکت و همچنین ارسال نامه های صادره به گیرنده از طریق اتوماسیون شرکت مس اقدام می نماید.
جدول کد عنوان نامه جهت ثبت و بایگانی در سیستم اتوماسیون اداری شرکت:
|
کد عنوان نامه پروژه / واحد |
عنوان |
|
ـ |
مدیریت عامل |
|
ـ |
مدیریت مالی |
|
ـ |
مدیریت اداری |
|
C13 |
|
|
C14 |
|
|
C15 |
|
|
C16 |
|
|
C17 |
|
|
C |
|
|
C19 |
|
|
C20 |
|
|
C21 |
|
|
C22 |
|
|
C23 |
|
|
C24 |
|
|
C25 |
|
|
C26 |
|
|
C27 |
|
|
C28 |
|
|
C29 |
|
|
C30 |
|
|
C31 |
|
|
262 |
|
این دستورالعمل در 10 ماده و 28 بند در تاریخ 03/11/1394 تنظیم و توسط مدیرعامل محترم شرکت خدمات فنی و.تصویب گردیده است.
1- فلوچارت نامه های صادره
2- فلوچارت نامه های وارده
3- لیست امضاهای مجاز برون سازمانی
|
لیست امضاهای مجاز برون سازمانی . |
||||
|
رديف |
نام و نام خانوادگي |
عنوان شغل |
مجاز/ غیر مجاز |
نمونه امضاء |
|
1 |
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
5 |
|
|
|
|
|
6 |
|
|
|
|
|
7 |
|
|
|
|
|
8 |
|
|
|
|
|
9 |
|
|
|
|
|
10 |
|
|
|
|
|
11 |
|
|
|
|
|
12 |
|
|
|
|
|
13 |
|
|
|
|
دستورالعمل اجرايي نحوه کار دبيرخانه .
هدف و دامنه کاربرد :
این دستورالعمل در سطح دفاتر شرکت ، پروژه ها و شرکت های تابعه انجام می گردد.
مسئولیت ها :
مهم: در صورتیکه نامه های وارده بدون اطلاع دبیرخانه مستقیما به پرسنل شرکت ارسال گردد می بایست شخص گیرنده ، نامه مورد نظر را جهت ثبت و طی مراحل اداری به دبیرخانه تحویل نماید در غیر اینصورت مسئولیت فقط بر عهده شخص گیرنده می باشد.
مفاهیم و اصطلاحات :
سایر واژگان در این دستورالعمل نیازمند تعریف نمی باشند.
روش اجرا :
کدگذاری مکاتبات وارده :
|
|
|
شماره مسلسل |
کد وارده |
سال |
كد عنوان نامه |
|
|
کدگذاری مکاتبات صادره :
|
|
|
شماره مسلسل |
کد صادره |
سال |
كد عنوان نامه |
|
|
نکته: علاوه بر سیستم اتوماسیون اداری شرکت، اتوماسیون شرکت مس مربوط به دو پروژه سونگون و ذوب خاتون آباد نیز فعال می باشد و دبیرخانه شرکت طبق دستورالعمل نحوه مکاتبات مربوط به این دو پروژه نسبت به ثبت نامه های وارده در سیستم اتوماسیون شرکت و همچنین ارسال نامه های صادره به گیرنده از طریق اتوماسیون شرکت مس اقدام می نماید.
جدول کد عنوان نامه جهت ثبت و بایگانی در سیستم اتوماسیون اداری شرکت:
|
کد عنوان نامه پروژه / ستاد |
عنوان |
|
ـ |
حوزه مدیریت عامل |
|
ـ |
مدیریت مالی |
|
ـ |
مدیریت اداری |
|
C13 |
کارخانه تولید قطعات …………. |
|
C14 |
پروژه احداث کارخ………. |
|
C15 |
|
|
C16 |
|
|
C17 |
|
|
C |
|
|
C19 |
|
|
C20 |
|
|
C21 |
|
|
C22 |
|
|
C23 |
|
|
C24 |
|
|
C25 |
|
|
C26 |
|
|
C27 |
|
|
C28 |
|
|
C29 |
|
|
C30 |
|
|
C31 |
|
|
262 |
|
ضمائم:
1- شرح وظایف روابط عمومی
مهمترین وظیفه روابط عمومی، شناخت افكارعمومی و نفوذ در آن برای جلب رضایت افكارعمومی نسبت به سازمان است كه هم در درون سازمان و هم در بیرون از سازمان دنبال میشود . بیتردید ، این وظیفه در قالب مجموعهای از فعالیتهای ارتباطی صورت میگیرد كه میتوان آنها را تحت عناوین ارتباطات ، امور فرهنگی و نمایشگاهها ، انتشارات ، سنجش افكار , پژوهش و برنامهریزی دستهبندی كرد. كه در زیر به تشریح این وظایف میپردازیم.
۱ـ ۱ ـ ارتباطات
- تگذاری ، برنامهریزی و كاربرد شیوه ها و برنامههای مناسب برای انعكاس اهداف ، تها ، فعالیتها ، برنامهها و مواضع سازمان به مخاطبان ، رسانهها و جامعه.
- گردآوری ، جمعبندی و تحلیل نظرها و دیدگاههای کارکنان، مردم ، نخبگان و رسانهها در زمینه فعالیتهای سازمان و ارائه آن به مدیریت.
- تلاش برای تقویت هرچه بیشتر روحیه تفاهم بین كاركنان ، مدیران و همیت سازمانی و زمینهسازی برای برقراری ارتباطات بین آنان.
- تکریم از ارباب رجوع و آموزش کارکنان در انجام فعالیت های ارتباطی با ارباب رجوع
- عضویت و شركت در جلسههای مهم سازمان به منظور آگاهی از تها ، خط مشیها ، برنامهها و روند فعالیتها و نیز آگاهی از نتایج سایر نشستها و گردهماییها و جلسهها.
- تدوین" دفترچه جامع ارتباطات سازمانی " با هدف تداوم و گسترش اصولی و تلطیف روابط و تنظیم افكار عمومی.
- تدارك تمهیدات و اقدامات لازم برای راهنمایی ارباب رجوع و تسهیل دسترسی به مراكز و مسئولان سازمان. وجامعه پذیری کارکنان جدید
- برنامهریزی و اطلاعرسانی به مردم درباره عملكرد سازمان به انگیزه تنویر افكار عمومی.
- - تهیه و تنظیم اطلاعات پایهای از سازمان برای ارائه به مراجعان و میهمانان سازمان به زبانهای مختلف.
- ایجاد ارتباط احسن با مطبوعات ، رادیو ، تلویزیون و خبرگزاریها و بهرهبرداری بهینه از آنها برای اطلاعرسانی به مردم.
۱ ـ ۲ ـ امور فرهنگی و نمایشگاهها
- مشاركت در برگزاری سمینارها و گردهمایی تخصصی و عمومی سازمان.
- پوشش تبلیغی ساختمانها و فضاهای عمومی سازمان در گرامیداشت ایام و مناسبتهای ویژه.
- تدوین و اجرای طرح جامع تبلیغات برای فضاسازی فرهنگی- تبلیغی در ساختمانها و محوطهها.
- مدیریت نمایشگاهها (سالانه ، دایمی و .) در خارج و داخل سازمان.
- طراحی و تولید هدایای تبلیغاتی برای اهدا به مخاطبان (متناسب با سلایق و علایق قشرها).
- تهیه ، تدوین و اجرای تقویم مراسم داخل سازمان.
- راهاندازی اتاق انتظارات سازمان سالن کنفرانس و پذیرایی از مهمانان مطابق جدول پیوست
- تولید و سفارش ساخت آگهیهای تلویزیونی و فیلم های مورد نیاز برای تبلیغ عملكرد و مستندسازیسازمان.
۱ ـ ۳ ـ انتشارات
- تدوین كتب ، جزوهها و تهیه مواد انتشاراتی به منظور معرفی سازمان.
- گردآوری و نشر اطلاعات ، اخبار و گزارشهای مربوط به تها ، فعالیتها ، طرحها و برنامهها ، باشیوهها و قالبهای مؤثر و مناسب.
- تدوین و انتشار خلاصه عملكرد سالانه سازمان برای ارائه به افكار عمومی.
- انتشار نشریه داخلی و برون سازمانی .
۱ ـ ۴ ـ سنجش افكار
- تهیه گزارشهای تحلیلی ادواری (ماهانه/ فصلی/ سالانه) از افكار عمومی داخل و خارج از سازمان برای ارائه به مدیریت.
- نقد و بررسی بازتاب فعالیتهای سازمان در نظر اقشار مردم بویژه نخبگان، رسانهها و دستگاه ها از یكسو و مدیران و كاركنان ازسوی دیگر و ارائه گزارش آن به مدیریت.
- سنجش افكار عمومی درون سازمانی به منظور بازیابی مسائل و ارائه راه كارهای مناسب به مدیریت.
- طراحی و اجرای نظام گردآوری پیشنهادهای كاركنان به منظور ترغیب كاركنان به مشاركت هرچه مؤثرتر در بهبود جریان امور سازمان.
۱ ـ ۵ ـ پژوهش و برنامهریزی
- تهیه گزارشهای عملكرد دورهای از فعالیتهای روابط عمومی.
- نوآوری ، خلاقیت و طراحی فعالیتهای جدید در قلمرو وظایف روابط عمومی.
- نظارت و ارزیابی فعالیتها و اعمال نتایج حاصل در برنامهها و فعالیتهای آتی.
- طراحی و برنامهریزی برای ارتقاء كلیه اموری كه به رشد كمی و كیفی ارتباط و همدلی بین سازمان ، مردم ، دستگاهها ، مدیران و كاركنان با یكدیگر بیانجامد.
۱-۶- تبلیغات
- طراحی و چاب انواع تبلیغات محیطی اعم از: بنر, پلاکارد, پوستر,استند,بروشورو تراکت
- طراحی پانل های نمایشگاهی
- طراحی و چاب پاپ آپ و کانترهای نمایشگاهی
۱-۷- سمعی بصری
- تصویربرداری از کلیه مراسم ها , افتتاحیه , نمایشگاه و همایش ها
- عکاسی از مراسم ها , جشن ها , افتتاحیه , نمایشگاه و همایش ها
- تدوین و تهیه کلیپ , تیزر و.
-ارشیو عکس و تصاویر
-تهیه گزارش تصویری
-ارائه گزارشات مصور به مناسبت های مختلف
- ضبط برنامه های خبری و مصاحبه های رادیو و تلویزیونی
2- 8 تسلیت و تبریک به کارکنان در وقایع و مناسبت ها
8-1 جدول تبریکات
|
ردیف |
شرح |
سطح |
|||
|
معاونت |
مدیر |
کارشناس |
کارمند |
||
|
1 |
ورود پرسنل تازه ورود |
سبد گل |
تبریک حضوری |
پیامک |
پیامک |
|
2 |
تولد پرسنل |
سبد گل |
تبریک حضوری |
پیامک |
پیامک |
|
3 |
سالگرد ورود |
سبد گل |
تبریک حضوری |
پیامک |
پیامک |
|
4 |
ازدواج |
سبد گل-ربع سکه |
هدیه کارت |
هدیه کارت |
هدیه کارت |
|
5 |
تولد فرزند |
سبد گل- ربع سکه |
هدیه کارت |
هدیه کارت |
هدیه کارت |
|
6 |
خیر مقد م زیارت مذهبی |
سبد گل |
تبریک حضوری |
پیامک |
پیامک |
|
7 |
ارتقا وقبول سمت داخلی |
سبد گل |
تبریک حضوری |
پیامک |
پیامک |
|
8 |
ارتقا وقبول سمت خارجی |
سبد گل- بنر |
سبد گل |
پیامک |
پیامک |
|
9 |
بازنشستگی |
سبد گل- تابلو فرش-سکه |
سبد گل- سکه |
سبد گل- نیم سکه |
سبد گل- ربع سکه |
8-2 جدول تسلیت
|
ردیف
|
شرح |
سطح |
|||
|
معاونت |
مدیر |
کارشناس |
کارمند |
||
|
1 |
فوت پدر مادر برادر خواهر |
سبد گل |
تسلیت حضوری |
پورتال |
پورتال |
|
2 |
فوت فرزند- همسر |
سبد گل |
تسلیت حضوری |
پورتال – کمک هزینه تاسقف یک پایه وزارت کار |
پورتال – کمک هزینه هزینه تاسقف یک پایه وزارت کار |
|
3 |
فوت- عمو -خاله -دایی |
پورتال |
پورتال |
0000 |
0000 |
8-3عیادت بیمارستان
|
ردیف
|
شرح |
سطح |
|||
|
معاونت |
مدیر |
کارشناس |
کارمند |
||
|
1 |
بستری بیش از سه روز |
سبد گل- عیادت حضوری |
عیادت حضوری |
عیادت حضوری |
عیادت حضوری |
4-8 پذیرایی
|
ردیف |
شرح |
سطح |
|||
|
معاونت |
مدیر |
کارشناس |
کارمند |
||
|
1 |
پذیرایی از مهمانان بین سازمانی |
صبحانه-میوه- شیرینی- چای |
شیرینی- چای |
چای |
چای |
|
2 |
پذیرایی از جلسات داخلی |
صبحانه-میوه- شیرینی- چای |
شیرینی- چای |
چای |
چای |
|
3 |
مناسبت ها |
شیرینی |
شیرینی |
شیرینی |
شیرینی |
درباره این سایت